• Forum
  • Leczenie bólu lędźwi za pomocą akupunktury

    Artykuł ukazał się nakładem czasopisma Praktyczna fizjoterapia & rehabilitacja


    W niniejszym artykule omówiono możliwości leczenia bólu lędźwi za pomocą akupunktury przedstawiono możliwe rozpoznania według tradycyjnej medycyny chińskiej oraz opisano punkty akupunkturowe i strategie leczenia, które w zależności od rozpoznanego wzorca będą dobrym wyborem.

    Dlaczego warto poruszać kwestię bólu lędźwi? Według różnych badaczy 60–80% społeczeństwa, zwłaszcza w krajach rozwiniętych, cierpi z powodu bólów kręgosłupa. Najczęściej ból dotyczy odcinka szyjnego lub lędźwiowego. Zwykle jest on uciążliwy dla pacjenta, często objawy utrzymują się przez długi czas, niejednokrotnie latami, co powoduje znaczny dyskomfort i obniża jakość życia. W praktyce oznacza to, że większość terapeutów styka się z tym problemem niezwykle często, co sprawia, że każde skuteczne narzędzie leczenia staje się niezwykle cenne i potrzebne w codziennej praktyce.

    Przyczyny bólu lędźwi

    Do przyczyn pierwotnego bólu lędźwi zalicza się patologie kręgosłupa: zmiany dystroczne i funkcjonalne w stawach kręgów, krążkach międzykręgowych, mięśniach, ścięgnach i wiązadłach. Bóle wtórne mogą być związane z urazami kręgosłupa, procesami nowotworowymi, chorobami narządów wewnętrznych (w szczególności nerek), z osteoporozą i innymi patologiami. Obecny styl życia sprzyja występowaniu bólu, ponieważ znaczą część dnia spędza się w pozycji siedzącej: za kierownicą, przy biurku, przed komputerem. Osoby chodzące na regularne treningi często nie zwracają uwagi na właściwy sposób wykonywania ćwiczeń, a pozostali mają nadwagę. Ważne jest, aby w trakcie leczenia bólu lędźwi zwrócić pacjentowi uwagę na wyżej wymienione czynniki i postarać się je zmodyfikować.

    Wzorce powiązane z bólami pleców – rozpoznanie


    W klasycznych tekstach chińskich opisano ponad 24 wzorce, które powiązano z bólami pleców, jednak tylko kilka z nich pojawi się w większości źródeł. Pierwszy wzorzec można określić jako „zimno, wilgoć lub wiatr blokujące meridian”. Drugi odnosi się do wzorca „niedoboru w nerkach”, a trzeci to „zastój Qi lub krwi”. Oczywiście diagnoza będzie miała niezwykle istotny wpływ na wybór punktów akupunkturowych. Właściwe rozpoznanie pierwszego wzorca może być trudne bez dokładnej znajomości narzędzi diagnostycznych w tradycyjnej medycynie chińskiej (Traditional Chinese Medicine – TCM), dlatego warto zapamiętać, że bóle w schorzeniach reumatycznych wynikają właśnie z tego wzorca. W wywiadzie uwagę może zwrócić także podanie przez pacjenta odczucia zimna w lędźwiach lub chłód tej okolicy w badaniu palpacyjnym. Należy również zapytać o długotrwałą ekspozycję na czynniki zewnętrzne, takie jak wilgoć lub zimno. Drugi wzorzec będzie najczęściej występował u osób starszych. Ból będzie przewlekły, tępy, nasilający się wieczorami oraz w razie zmęczenia. Puls na dolnej pozycji na lewej ręce, określanej pozycją nerek, będzie słaby. Trzeci wzorzec powstaje na skutek mechanicznego urazu lub uszkodzenia danej okolicy. Jeśli ból został spowodowany dźwiganiem ciężarów, pojawił się po nadwyrężeniu mięśni podczas treningu albo wskutek długotrwałego siedzenia czy braku odpowiedniej ilości ruchu, mamy do czynienia właśnie z tym wzorcem. W każdym z wymienionych przypadków leczenie będzie przebiegać w odmienny sposób, jednak istnieje wiele punktów objawowych, które można zastosować niezależnie od diagnozy.

    ból lędźwi, system dr Yamamoto, systme Nagano, akupunktura, akupunktura czaszki

    W trakcie diagnozowania warto zebrać bardzo dokładny wywiad dotyczący charakteru bólu i jego lokalizacji. Ból zlokalizowany w linii pośrodkowej kręgosłupa znajduje się na meridianie Du, dlatego w trakcie leczenia należy wykorzystywać punkty akupunkturowe leżące na tym meridianie lub na meridianie Ren. Ból w okolicy linii przykręgosłupowych i łopatkowych, który w wypadku rwy kulszowej promieniuje do tylnej powierzchni uda i podudzia, odpowiada meridianowi pęcherza moczowego. Ból lokalizujący się po bokach ciała lub promieniujący do bocznej powierzchni kończyny dolnej odpowiada meridianowi pęcherzyka żółciowego.

    Warto mieć na uwadze, że w powyższych dwóch akapitach opisano odmienne podejścia do diagnozy. W pierwszym z akapitów opisano diagnozę wzorców według TCM, których leczenie przedstawiono w kolejnych akapitach. W drugim podejściu diagnozuje się chory meridian, który następnie może być leczony np. przy użyciu techniki dr. Tana.

    W przypadku zdiagnozowania pierwszego wzorca, czyli przy występowaniu zimna, w leczeniu prócz akupunktury należy stosować moksę oraz inne techniki rozgrzewające. Ogrzewanie prowadzi do otwarcia meridianów i wyprowadzenia zimna. Celem terapeutycznym jest tutaj pozbycie się zewnętrznych patogenów oraz usunięcie zastojów. Lokalnymi punktami akupunkturowymi będą punkty zlokalizowane na meridianie pęcherza moczowego, zlokalizowane 1,5 cuna od linii pośrodkowej na poziomie krążków międzykręgowych lub rozworów krzyżowych (w zależności od poziomu na kręgosłupie). Dodatkowo warto zbadać całą okolicę palpacyjnie i nakłuć wszystkie punkty A-Shi, czyli miejsca o największej bolesności. Do najważniejszych punktów na ciele, które są pomocne w transformacji wilgoci, naleąż: St-40, Sp-9, Sp-6, Ren-12, Bl-22 i Bl-39. Dokładniejsze zalecenia wymagają precyzyjnej diagnozy i będą indywidualne dla każdego pacjenta. Lecząc ten wzorzec, dobrze jest również korzystać z ziołolecznictwa.

    W przypadku zdiagnozowania drugiego wzorca najważniejszym krokiem w leczeniu będzie wzmacnianie nerek. Jest to proces długotrwały, a efekty terapii mogą być mniej satysfakcjonujące niż w wypadku leczenia innych wzorców. Ponownie w trakcie terapii warto skorzystać z punktów lokalnych oraz z punktów A-Shi. Dodatkowymi punktami, które będą dobre dla pacjenta z nie- doborami w nerkach, są: Kid-3, Kid-6, Kid-7, Sp-6, Gb-20, Ren-4, Ren-6, Ren-12, Ren-17 i Bl-23.

    ból lędźwi, system dr Yamamoto, systme Nagano, akupunktura, akupunktura czaszki

    Jeśli problemem pacjenta jest trzeci wzorzec, głównym celem terapeuty jest poruszenie zastojów. Analogicznie jak w poprzednich dwóch przypadkach można nakłuwać punkty lokalne, ale działają one jedynie objawowo. Dodatkowymi punktami, które powinny zostać nakłute, są zgodnie z TCM: Bl-40, Bl-60, LI-4, Liv-4, St-36, Sp-10, Bl-17. W tym wzorcu bardzo skutecznym podejściem może okazać się leczenie chorego meridianu. Poniżej pokrótce opisano punkty, które można wybrać do leczenia, korzystając z metody dr. Tana. Warto pamiętać, że stosując technikę dr. Tana, nie nakłuwa się dodatkowo punktów lokalnych ani punktów dobrych do leczenia według teorii TCM. Wykonując zabiegi, można stosować różne techniki naprzemiennie, to jest w trakcie jednej wizyty skorzystać z punktów odpowiednich dla pacjenta według TCM, a w trakcie kolejnej z punktów dobranych według metody dr. Tana lub z punktów stosowanych w technice dr. Yamamoto.

    Jeżeli występuje ból lędźwi, to przebiega wzdłuż jednego z trzech meridianów: Du, Bl lub Gb. W zdecydowanej większości przypadków zajętym meridianem będzie pęcherz moczowy (Bl). W obrębie warstwy jest on sparowany z meridianem jelita cienkiego, dlatego też po skorzystaniu z techniki rzutowania punktami dobrymi do leczenia lędźwi będą punkty SI-5, SI-6 i SI-7 oraz ich okolica, a także punkty SI-10, SI-11 i SI-12. Po nakłuciu tych punktów następuje zwykle niemal natychmiastowa poprawa. Jeśli do poprawy nie doszło lub nie jest ona wystarczająca, można nakłuć meridian nerki, a dokładniej punkty od Kid-7 do Kid-9. Warto wybierać punkty, które są tkliwe. W jeden punkt można wbić 2–3 igły akupunkturowe, aby wzmocnić efekt nakłucia. Inną opcją jest użycie meridianu płuca (Lu-9, Lu-8 i Lu-7). Jeśli ból będzie lokalizował się na meridianie Du, leczenie może przebiegać poprzez nakłucie meridianu Ren w linii pośrodkowej na przed- niej powierzchni ciała na poziomie bólu. W wypadku bólu na meridianie pęcherzyka żółciowego (Gb) leczenie będzie przybiegało przy użyciu meridianu San Jiao (SJ 5-8). Jeśli ten meridian nie pomoże, można użyć meridianu wątroby (punkty Liv 5-7). Czasami problem będzie dotyczył więcej niż jednego meridianu i wtedy można nakłuwać również punkty A-Shi (tkliwe miejsca) niepokrywające się z przebiegiem meridianów głównych.

    Dodatkowymi punktami, które będą niezwykle użyteczne w leczeniu bólu lędźwi niezależnie od jego przyczyny, są punkty opisane w systemie YNSA (nowa akupunktura czaszki dr. Yamamoto). W tym systemie czas trwania leczenia i liczba zabiegów zależy od stanu zdrowia pacjenta. W stanach, które rozwinęły się niedawno, potrzeba mniejszej liczby zabiegów, z których każdy powinien trwać ok. 20 minut. Choroby przewlekłe wymagają większej liczby dłuższych zabiegów (do 60 minut). Aby wybrać stronę ciała, która będzie nakłuwana, należy obustronnie zbadać palpacyjnie punkt LI-4 i zidentyfikować stronę bardziej bolesną. Będzie to strona, która zostanie nakłuta. Do punktów leczących ból lędźwi należy zaliczyć punkt D, należący do punktów podstawowych opisanych przez dr. Yamamoto. Punkt ten znajduje się ok. 1 cm nad łukiem jarzmowym, 2 cm do przodu od ucha. Może być używany do leczenia rwy kulszowej, choroby zwyrodnieniowej stawów, bólu lędźwi i zaburzeń krążenia w kończynach dolnych. Innymi punktami stosowanymi przez dr. Yamamoto są punkty znajdujące się na odcinku lędźwiowym przedstawionym w somatotopie I. Odcinek ten rozpoczyna się na poziomie górnego brzegu ucha, w miejscu, w którym ucho łączy się z czaszką, i biegnie ku dołowi do przodu od skrawka. Należy zbadać ten odcinek palpacyjnie i nakłuć bolesne punkty. W systemie YNSA nakłuwa się jedynie punkty „żywe”, to znaczy, że w trakcie palpacji punkt powinien być tkliwy, bolesny lub mieć zmienioną strukturę (np. zgrubienie). Podobnie jak w systemie dr. Tana do redukcji bólu powinno dojść niemal natychmiast po wkłuciu igieł. W obu tych systemach zaleca się, aby pacjent próbował rozruszać chorą okolicę w trakcie zabiegu.

    Podsumowanie

    Chociaż ten krótki artykuł nie wyczerpuje tematu leczenia bólu lędźwi, można potraktować go jak pomoc w usystematyzowaniu możliwych rozpoznań wzorców leżących u podłoża tej dolegliwości i wykorzystywać informacje w nim zawarte w codziennej praktyce. Dodatkowo w tekście przedstawiono liczne punkty wpływające na ból pleców objawowo, które mogą być nakłuwane niezależnie od przyczyny problemu.


    BIBLIOGRAFIA:

    1. BirchS.,ShermanK.ZhongYiAcupunctureandLow-BackPain:Traditional Chinese Medical Acupuncture Di erential Diagnoses and Treatments for Chronic Lumbar Pain. The Journal of Alternative and Complementary Medicine 2007, 5 (5): 415–425.
    2. Feely R. Yamamoto New Scalp Acupuncture. Thieme Publishing Group 2010.
    3. Maciocia G. Foundations of Chinese Medicine. Elsevier Churchill Livingstone 2015.


     

    ITCM Dao

    Już od wielu lat skupiamy naszą uwagę na temacie zdrowia - zarówno utrzymania go w dobrym stanie, jak i przywrócenia ciału harmonii, jeśli została ona zachwiana. Instytut Tradycyjnej Medycyny Chińskiej Dao został założony z myślą o osobach, które chcą poszerzyć swoją wiedzę w dziedzinie medycyny holistycznej, żyć zdrowiej oraz właściwie dbać o siebie, swoją rodzinę czy pacjentów.

    Szkoła akupunktury ITCM Dao



    Autorzy

    Daria Zwinczewska Studentka IV roku kierunku lekarskiego oraz II roku filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim. Medycyną chińską oraz naturalnymi metodami leczenia zajmuje się od 7 lat. W 2012 odbywała staż na oddziale akupunktury w Chinach.

    Chcę otrzymywać nowe
    porady i rabaty na zakupy.

  • Mogą Cię zainteresować

    Stalowe igły do akupunktury - chińskie, koreańskie i japońskie

    igły do akupunktury miedziane chińskie

    Przyrządy do masażu

    masaż, masażer, urządzenie, przyrząd do masażu

    Maty wieloigłowe Lyapko

    aplikatory wieloigłowe, Lyapko, maty, maty wieloigłowe

    Srebrne igły do akupunktury

    igły do akupunktury srebrne chińskie

    Złote igły do akupunktury - hipoalergiczne

    igły do akupunktury złote chińskie

    Miedziane igły do akupunktury i elektroakupunktury

    igły do akupunktury miedziane chińskie

    Pasy wieloigłowe Lyapko

    aplikatory wieloigłowe, Lyapko, pasy, pasy wieloigłowe
  • FreshMail.pl